Na het bereiken van het maximale ambtstermijn heeft Miranda Korendijk mij de hamer overgedragen als voorzitter van de Koninklijke Slijters-Unie. In deze functie wil ik mijn netwerk, kennis en ervaringen graag met u delen en hoop ik anderen te inspireren. Wij moeten accuraat kunnen inspelen op veranderingen in de markt, zowel op het gebied van wetgeving, inkoop als verkoop. Daarom zijn samenwerking en het op niveau houden van vakkennis mijn grootste drijfveren. Ik zit niet voor niets bijna 30 jaar in mijn proeftijd…. Ik dank het bestuur voor het vertrouwen en zie de toekomst met optimisme tegemoet.

 

Dit optimisme is, zoals u gewend bent van de Koninklijke SlijtersUnie (KSU), zeker gefundeerd. De KSU heeft marktonderzoeksbureau EIM opdracht gegeven tot het verrichten van een analyse van de slijterijbranche. Doelstelling is inzicht te verkrijgen in de actuele zaken die spelen bij de hedendaagse slijter. Hierdoor blijft de KSU alert op de laatste ontwikkelingen in de markt zodat wij daar tijdig en doeltreffend op kunnen inspelen.

Met genoegen maak ik enkele gegevens bekend van het hedenmorgen gepresenteerde onderzoek. Het valt meteen op, dat de slijter zeker niet negatief is over de toekomst. Van de groep slijters die niet is aangesloten bij een inkoop en / of een brancheorganisatie, is 53 % positief. Van de groep slijters die wel aangesloten is bij een van deze organisaties verwacht zelfs driekwart een lichte tot sterke groei. Of het werkelijk zo is dat er in goede tijden meer geld uitgegeven wordt aan luxe dranken en in mindere tijden juist meer wordt gedronken, laat ik in het midden. Als er sprake is van alcoholmisbruik, weet de slijter als geen ander welke maatschappelijke verantwoording hij heeft. Om een slijterij te mogen runnen, dient een slijter - naast uiteraard een slijtersvergunning - in het bezit te zijn van het diploma sociale hygiëne. Hiermee toont hij aan dat hij op de hoogte is van de regelgeving op het gebied van alcoholgebruik en ook misbruik. Dit is een eerste vereiste om überhaupt alcoholische drank te mogen verkopen. Daarnaast moet de ruimte voldoen aan bepaalde eisen en geldt hier een leeftijdsafhankelijke toelatingseis. Deze regels worden helaas niet door alle partijen die in en buiten het slijterijkanaal opereren, nageleefd. Deze oneerlijke concurrentie wordt als het grootste probleem ervaren. Wij als KSU zullen in dit kader de nodige stappen ondernemen die in het belang van onze leden zijn.

 

Een ander opvallend punt, al jaren een lobby van de KSU, is de wens tot het gelijktrekken van de leeftijdgrens voor de verkoop van alcoholische dranken. Uit onderzoek blijkt dat ruim 60% van de ondervraagde slijters hun voorkeur uitspreekt voor het landelijk invoeren van één minimum  leeftijdgrens, te weten 18 jaar. In het twee jaar geleden gepresenteerde rapport ‘Hoofdlijnenbrief Alcoholbeleid’ staat dat Nederlandse jongeren tot de stevigste drinkers van Europa behoren. Minister Rouvoet zegt dat de tendens bijna niet meer te stoppen lijkt. Als oorzaak staat bovenaan op de lijst: slechte naleving leeftijdsgrenzen. Het Platform Verkoop Alcoholhoudende Dranken stelt dat jongeren onder de 16 een boete moeten krijgen voor drankbezit. Het maakt deze jonge consumenten namelijk weinig uit wat ze drinken, maar het moet vooral eenvoudig verkrijgbaar zijn. Zelfs met 16 jaar kun je niet zo maar een slijterij binnenlopen. Hoewel supermarkten gehouden zijn controles op leeftijdsgrenzen uit te voeren, wordt er geen onderscheid gemaakt in het type drank. Naar mijn idee verschuilt menigeen zich achter onwetendheid. De wirwar van onduidelijke regels van wat wel mag en wat niet, draagt weinig bij aan de politieke discussie. En wat te denken over andere misvattingen over drank. Er bestaat maar één definitie van alcohol, of het nu gaat over een premix, bier, wijn of gedistilleerd. De hoeveelheid genuttigde alcohol per consumptie is identiek. Supermarkten zouden daarom beperkt moeten worden tot verkoop van bier en wijn, inclusief port, sherry en vermout. Alle overige alcoholische dranken behoren exclusief in de slijterij. Dan worden de regels voor de uitvoerders een stuk eenvoudiger te begrijpen. Zijn er nog niet genoeg kalven verdronken? Zelfs als kinderen alcohol drinken wordt de put niet gedempt!

 

Als de overheid echt iets wil doen aan drankmisbruik door jongeren en dit daadwerkelijk wil terugdringen, moet ze stoppen met de ogen te sluiten, maar haar eigen wetten op de regel uitvoeren. Het vaker en sneller opleggen van bestuurlijke boetes zal hierin zeker helpen. Net als de Somalische piraten die gewoon met een standje naar huis worden gestuurd, worden overtreders van de Drank- en Horecawet slechts op hun onrechtmatige handelen aangesproken. Er wordt hun zelfs voorgelegd hoe het probleem kan worden opgelost. Wij streven naar een eerlijke, doeltreffende benadering. Dus hier moeten effectieve sancties worden opgelegd. Alleen als de VWA overtreders direct aanpakt, kan de ongecontroleerde verkoop van alcoholhoudende drank een halt worden toegeroepen. Het probleem van alcoholmisbruik begint bij de verkrijgbaarheid.

 

Zolang de oneerlijke concurrentie van groothandels wordt gedoogd, illegale (internet)verkoop en onrechtmatige vestigingen gewoon getolereerd worden, zal het grijze circuit alleen maar groeien.  De politiek moet stoppen maatschappelijke problemen voor zich uit te schuiven. Hoewel Gerrit Zalm gewoon pronkt met sokken van de Makro, mag een groothandel op een industrieterrein geen detailhandel bedrijven. Zalm heeft tijdens zijn loopbaan vast veel schoenen moeten verslijten. Dan vraag ik me af welke rol alcoholische drank bij andere particulieren speelt. Het wordt voor hun wel extra aantrekkelijk gemaakt. En wat te denken van de regels die gelden voor een officiële slijterij?! Een heftruckchauffeur die tevens helpt op de drankenafdeling van een groothandel, heeft zeker zijn heftruckdiploma. Dat zit wel goed. Maar binnen de groothandel heeft hij, ook als hij alcoholhoudende drank voor particuliere doeleinden aan niet-ondernemers verkoopt (gewone detailhandel dus), geen diploma ‘Sociale Hygiëne’ nodig. Een vorm van concurrentievervalsing pur sang, waar de KSU zeker werk van zal blijven maken.

 

Zoals u weet staat de KSU voor algemene belangenbehartiging plus bescherming tegen al hetgeen het belang van de leden zou kunnen beschadigen. Gezien hetgeen ik zojuist geschetst heb, is er nog veel te doen, maar we zijn zeker op de goede weg. Veel standpunten van de KSU komen overeen met die van minister Rouvoet. Ook het MKB heeft aangekondigd een website ‘meldpunt oneerlijke handelspraktijken’ in het leven te roepen. Dit is een uitstekend initiatief waar wij als KSU blij mee zijn.  Wij houden u graag op de hoogte!

Uit de resultaten van het EIM onderzoek is ook gebleken dat 40% van de ondervraagde niet-leden tevens heeft aangegeven dat zij verstrekte informatie via een branchevereniging wel nuttig zouden vinden. Zelfs 61% heeft interesse in advies op juridisch gebied. Hiermee erkennen zij het nut van onze branchevereniging. Onbegrijpelijk dat ze nog steeds geen lid zijn geworden, terwijl dit op alle vlakken voordeel oplevert. De KSU wil nogmaals benadrukken dat lidmaatschap zeer lonend is. De KSU zal deze niet-leden opnieuw trachten te motiveren om als lid onze dienstverlenende brancheorganisatie te versterken. Alleen door samenwerking kunnen we de beste resultaten boeken.

We kunnen alcoholmisbruik het best tegengaan door het probleem bij de kern aan te pakken, dus door de overheid aanbevelingen te blijven doen. Voor nertshouders blijkt dat wel eens verkeerd te kunnen uitpakken, maar ik ben ook geen voorzitter van de Koninklijke Nertsenhouders Unie! Het voeren van CAO onderhandelingen staat hoog in onze agenda. Ook begeleiding bij klachtenbehandeling bij geconstateerde overtredingen op de Drank- en Horecawet is voor ons een noodzaak, waar wij ons zeker niet aan zullen onttrekken. Hoewel ik wars ben van betutteling door de overheid, zijn wij voor een verbod op prijsstunten met alcohol en voorstander van de invoering van een bodemprijs. We moeten met zijn allen blijven genieten van een goed glas wijn, bier of een fijne borrel naar keuze.

 

De slijterijbranche blijkt behoorlijk dynamisch. Een derde van de ondernemingen is in de afgelopen 10 jaar opgericht. Dus een branche met voldoende vernieuwing. Het product wijn is in de afgelopen decennia sterk gegroeid. Dronken we in 1970 gemiddeld 5,2 liter per hoofd bevolking. Dit is nu bijna 22,0 liter per capita.  Ook bij de slijterijen zien we dat in de omzet wijn bijna 50% van het totaalaandeel is. Persoonlijk en kundig advies krijg je in geen enkele supermarkt, maar wel bij de slijter. Wees daar bewust van en gebruik deze troef. Als wijnman in hart en nieren zal ik onze leden daarin graag bijstaan.

De economische recessie hoeft niet direct te leiden tot een crisissituatie. De consument gaat genietmomenten verleggen. Toen consumenten in de 90-er jaren van de vorige eeuw het sociale gebeuren buitenshuis verlegden naar hun eigen woning, sprak men over ‘cocooning’. Anno 2009 heeft dit begrip een extra inhoud gekregen. Door het zogenaamde e-cocooning zien we dat de nieuwe generatie voornamelijk thuis aan hun sociale netwerk bouwt via de bekende sites, zoals linkedin, myspace, hyves en dergelijke. De populairste online activiteit is surfen op internet, gevolgd door het online spelen van spelletjes. Zelfs de antirooklobby van de overheid heeft ertoe bijgedragen dat naast het verleggen van de rookmomenten, ook de drinkmomenten vaker thuis plaatsvinden.

 

Uit cijfers blijkt dat 8% van de consumenten wel eens wijn aanschaft via het internet. Slijter, hier liggen uw kansen! Voor de hedendaagse slijter is dit een extra reden om naast de winkelverkoop ook  via de eigen website actief bezig te zijn. Helaas profiteren ook internetbedrijven van dit gat in de markt. Zij bieden alcoholische dranken aan eenieder die de site bezoekt. Je hoeft soms alleen te bevestigen de rechtmatige minimum leeftijd te hebben. Verkoop van gedistilleerd aan particulieren, anders dan door een slijterij is sowieso verboden. Maar ook verkoop van wijn via internet vindt veelal illegaal plaats. Een voorbeeld daarvan is de verkoop van buitenlandse producten, zonder winkel of slijterij, rechtstreeks aan de Nederlandse consument. Binnen het Regulier Overleg Alcoholbeleid staat op verzoek van de KSU vandaag op de agenda de problematiek van het ontbreken van regelgeving op het gebied van internetverkoop. We hopen via dit overleg meer duidelijkheid te krijgen over de grenzen van toelaatbaarheid van deze vorm van verkoop.

 

De wedstrijd ‘Slijter van het jaar’ werd geïntroduceerd in 1999. In 2005 is dit aangepast naar ‘Slijterij van het jaar’ omdat het immers om een team gaat. Ook in het klein is samenwerken van groot belang. Ieder jaar staat er een speciaal thema centraal. In 2009 hebben we gekozen voor Service en Klantvriendelijkheid. De slijterij van het jaar 2009 mag trots zijn en de eigen klanten zullen deze waardering zeker onderschrijven. Wie de klantvriendelijkste slijterij van het jaar wordt, gaat u weldra vernemen van onze gastspreker Jan Kruse.

Graag wil ik u allen danken voor uw aanwezigheid en uw aandacht voor zaken die ons allen aangaan. Verder wil ik een dankwoord uiten aan de sponsoren die dit evenement mede mogelijk hebben gemaakt, met een bijzonder woord van dank aan onze gastheer ‘de Budelse Brouwerij’, voor de uitstekende organisatie van dit evenement. Tevens wil ik namens de KSU onze lof uitspreken aan Miranda Korendijk. Dankzij haar tomeloze inzet heeft de KSU afgelopen 9 jaar veel doelstellingen voor onze vereniging weten te realiseren. En ook voor alle toewijding waarmee zij mijn vele vragen van de afgelopen tijd heeft beantwoord. Namens ons allen, bedankt!